Rusya, Azerbaycan-Ermenistan çatışmasına neden müdahil olmuyor?

TRT World Programlar Müdürü Bora Bayraktar, Rusya'nın Azerbaycan-Ermenistan çatışmasına müdahale etmemesinin 3 nedeni olduğunu söyledi.
Murat Saltan
|
07 Ekim 2020, Çarşamba - 20:11
Rusya, Azerbaycan-Ermenistan çatışmasına neden müdahil olmuyor?

TRT World Programlar Müdürü Bora Bayraktar, Ankara Masası canlı yayınında Gökhan Gökyıldırım’ın sorularını yanıtladı.

Azerbaycan ile Ermenistan arasında yaşanan krizie Rusya’nın müdahale etmemesini değerlendiren Bayraktar bunun 3 nedeni olduğunu açıkladı.

Bayraktar, Rusya’nın Batı’yı bölgeden uzaklaştırmak, Rus yanlısı olmayan Paşinyan’ın siyasi hayatını bitirmek ve daha güçlü olan Azerbaycan’ı yanında tutmak için çatışmalara müdahale etmekte ağır davrandığını söyledi.

 "Asker sokmadı Aliyev dur çağrısında bulunmadı"

Rusya’nın Azerbaycan’ın Karabağ’ı almasına yeşil ışık yaktığını belirten Bayraktar “Şimdi buna ilaveten bugün gelen açıklamalarda da var. Aliyev'in Putin'le görüşmesi var. gerçekten ilginç. Rusya’dan gelen bir açıklamada deniliyor ki kollektif güvenlik anlaşması bizim Ermenistan'la birlikte yürüttüğümüz Dağlık Karabağ bölgesini kapsamıyor diyor. Şimdi ve taraflara eşit mesafede yaklaştığını söylüyor. Aslında ağırdan alıyor. Yani bir anlamda Rusya şuanda Azerbaycan'ın Karabağ'daki işgali sona erdirecek adımlarına bir anlamda yeşil ışık yakmış durumda. Buna karşı çıkmadı. Buraya asker sokmadı burada Aliyev dur çağrısında bulunmadı , yani karşılıklı bir ateşkes. Bunu herkes yapıyor zaten bu tür çatışmalarda ama yani reel anlamda bu seni çok ağırdan aldı adeta. Yani Azerbaycan buraya girsin bu işi çözsün dediğini görüyoruz. Bu tabii çok ciddi bir politika değişikliği.” diye konuştu.

Rusya’nın müdahale etmemesinin 3 nedeni

Rusya’nın Azerbaycan-Ermenistan çatışmalarına müdahale konusunda ağır davranmasının 3 nedeni olduğunu ifade eden Bayraktar şu maddeleri sıraladı;

Bugüne kadar Moskova Karabağ konusunda hep Ermenistan'ın yanında yer aldı ve bu işgalin devamında aslında esas başat güç Rusya oldu. Şimdi neden böyle davranıyoruz? Ya tabi bunun birkaç tane sebebi var.

Batı’yı bölgeden uzak tutmak

Bir tanesi şimdi Karabağ üzerinden bölgeye Amerika'nın ve Fransa’nın yani batının da müdahale edebildiği bir durum söz konusuydu. Biliyorsunuz 2007’deki Minsk Anlaşmamız, Minsk grubunun varlığı ve onların sağlamış olduğu bir anlaşma üzerinden yürüyor. Yani Ermenistan ve Azerbaycan liderleri bugüne kadar bu üç ülkenin arabuluculuğunda bir araya geliyordu. Şimdi Karabağ sorunu ortadan kalkarsa ya da Azerbaycan burada bir çözüme ulaşırsa şimdi Amerika'nın ve Fransa'nın buraya müdahalesini gerektirecek ya da burada söz söylemesini gerektirecek bir durum ortada kalmayacak. Yani bir anlamda Rusya Karabağ meselesi üzerinden şu anki pozisyonuyla batıyı buradan uzaklaştırmaya çalışıyor.  Çünkü Rusya çok ciddi bir baskı altında ve işte Rusya’yla çalışılmaz deniliyor. NATO’nun liderler zirvesi bildirgelerinde hep Rusya’ya karşı tutum ifade ediliyor, yaptırımlarla. Dolayısıyla Rusya burada bir anlamda Batı'yı dışarıda tutuyor.

Paşinyan’ın siyasi hayatını bitirmek

İkincisi Paşinyan aslında işbaşına geldiği andan itibaren Rusya’ya çok baş eğmedi. Rusya’yı sanki biraz öteledi gibi bir pozisyona girdi. Biz Rusya’ya geçmişteki yönetimler gibi tamamen teslim olmayacağız.

Çok özür dileyerek araya gireceğim şöyle bir yorum vardı bir ara Paşinyan NATO yanlısı Paşinyan AB yanlısı bu bu eleştiriler doğru mu sizce?

Şimdi kendisi bunu tabii ki doğrulamıyor ama görünüş biraz daha liberal çizgiye yakın olduğunu gösteriyor. Yani biraz daha batıyla iyi ilişkiler kurmak istediği açık. Dolayısıyla Rusya ve Paşinyan popüler de bir lider olduğu için uzun yıllar Paşinyan’la baş etmektense böyle bir cezalandırmayla yani sen madem Rusya’yı kenara itiyorsun tamam bende çekiliyorum şimdi ne yaparsan yap diyor. Başının çaresine bak diyor yani. Paşinyan’ı cezalandırıyor ve bir anlamda Paşinya’nın siyasi kariyerini de sona erdiriyor. Şimdi Karabağ, eğer kurtarılırsa işgalden Paşinyan burayı kaybetmiş, Ermenistan Başbakanı olarak tarihe geçecek ve bir daha hiçbir şekilde siyasette şans bulamayacak. Dolayısıyla Paşinyan’ı devre dışı bırakmak…Bugünkü açıklaması da enteresan, müzakereye hazırım, taviz vermeye hazırız kelimeleri tabii çünkü dayak yiyor yani tabiri caizse şu anda ne yapması lazım bir şekilde masaya oturması lazım.

Azerilerin deyimiyle Cenap Prezident Aliyev’in açıklamaları çok sertti. Yani benim bugüne kadar 25, 30 senedir dış politika takip ediyorum. Bir devlet başkanının başka bir ülkenin başbakanı için böyle konuştuğunu ben duymadım. Yani burada belki telaffuz etmeye gerek yok ama çok ağır konuştu. Dolayısıyla Paşinyan’ın çok fazla bir seçeneği yok. O yüzden de şuanda af diliyor Aliyev'in dediği gibi diz çöküp yalvarman lazım diyor. Neredeyse oraya getirecek ama benim tahminim yani bu iş biraz daha devam ederse yani böyle bir ay iki ay gibi bir zaman tanınırsa Azerbaycan’a bu işi çözebilir bence. Rusya bu yüzden ağırdan alıyor.  Hem işte Paşinyan’ı cezalandırmak hem Batı'yı dışarıda tutmak hem de bunu yaptığı için.

Daha güçlü olan Azerbaycan’ı yanına çekmek

Üçüncü ve en önemlisi  Azerbaycan’la da iyi ilişkiler kurmuş olacak. Azerbaycan Yükselen bir güç enerji zenginliği var ve ekonomisini geliştiriyor, modern değişiyor ordusunu geliştiriyor. Dolayısıyla Ermenistan’la kıyasladığınız zaman, Azerbaycan çok daha önemli, kritik ve bir ülke. Dolayısıyla Karabağ meselesini masadan kaldırarak hem Azerbaycan’la işleri düzeltiyorsunuz hem Paşinyan’dan kurtuluyorsunuz hem Batı'yı dışarıda bırakıyorsunuz ve üstelik Paşinyan’dan sonra gelecek olan Ermenistan Başbakanı ya da kim olacaksa bu da Rusya'nın güdümünde olacağı için Ermenistan’ı da kaybetmemiş oluyorsunuz. Bence Rusya çok akıllı oynuyor. Ve bu Türkiye için de iyi.

KKTC’yi de tanıyacaktır

Karabağ meselesinin çözülmesinin ardından Azerbaycan’ın KKTC’yi tanıyacağını söyleyen Bayraktar şunları söyledi;

Yani onu da söyleyeyim Türkiye burada sanki Türkiye işin önündeymiş, Türkiye bu işi yaptırıyormuş gibi bir Batı'da algı oluşturulmaya çalışılıyor. Durum böyle değil, Azerbaycan kendi gücüyle, tabii ki Türkiye'nin desteği var. Ama burada Türkiye'nin de tabii ki Karabağ meselesinin çözülmesinde Azerbaycan'a vermiş olduğu destek Türkiye’nin geçmişte bugüne Azerbaycan ordusunun gelişmesi için ortaya koymuş olduğu destek yaptığı işler ve buraya sağlamış olduğu katkı çok önemli. Bu hem Türkiye'nin prestijini artıracak hem Azerbaycan Türkiye ilişkileri güçlendirecek, Ermenistan bir sorun olmaktan çıkacak. Belki de Yani Azerbaycan Karabağ sorunundan kurtulunca KKTC’yi de tanıyacaktır. Çünkü hani ayrılıkçı bir yerin tanınmasını yapmayım diye uzun zamandır Karabağ yüzünden KKTC konusunda tanıma gerçekleşmedi. Bu çok yani bunun pozitif sonuçları olacaktır diye düşünüyorum.

“Batı bunu göremiyor ya da böyle bir zihinsel atalet içerisinde”

Rusya’nın hedefinin Atlatik Okyanusu’na ulaşmak olduğunu söyleyen Bayraktar “ Tabii ki yani bu aslında bunu oturup Batılıların düşünmesi gerekir. Rusya’yı çok ciddi bir tehdit olarak görüp ona bu kadar alan açan Amerika Birleşik Devletleri ve NATO oldu Avrupa Birliği oldu. Rusya’yı onlar sıkıştırıp küstürdükçe Rusya buradaki çatlaklardan yararlanarak Doğu Akdeniz'e kadar indi. Yani Kırım'ın işgali bir dönüm noktasıydı. Yani Ondan sonra Karadeniz de tamamen ikili olup Akdeniz’e inmiş oldular. Şimdi Akdeniz'in doğusundan ortasına kadar geldiler. Yani Libya’ya kadar geldiler. Bundan sonraki hedefleri, Cebeli Tarık’a kadar ulaşmak olacak. Atlantik Okyanusuna çıkmak istiyor Ruslar. Yani Batı bunu göremiyor ya da böyle bir zihinsel atalet içerisinde. Tabii Türkiye burada kendi ulusal güvenliği açısından Batı Türkiye’nin çok üstüne geliyor. Yani son derece haksız bir biçimde Dolayısıyla bu iki ülke ortak bir tehdit karşısında yani batı tehdidi karşısında bir araya gelmiş durumdalar. “ifadelerini kullandı.

“Türkiye ustalıkla bir diplomasi yürütüyor”

Bayraktar Türkiye’nin Rusya ile yerine göre birlikte hareket ettiğini belirtirken “Türkiye ile Rusya arasında pek çok anlaşmazlık konusu var. Sizde ifade ettiniz yani Libya’da aslında pek çok şey de anlaşamıyoruz.  Evet, ama birlikte hareket edebiliyoruz. Zaman zaman itişiyoruz zaman zaman beraber çalışıyoruz. Bu da bence diplomatik ve ustalıkla manevra gerektiriyor, Rasyonel bir dış politika izlendiğini gösteriyor. Yani bunu kimisi belki eleştirebilir ya ne yapıyorsunuz? İşte Türkiye Rusya ile beraber mi ayrı mı böyle bir dünya kalmadı artık. Yani bir ülkeyle mutlak anlamda çıkarlarınız çakışıp bir başka ülkede çatışmıyor, belli yerlerde beraber çalışıyorsunuz, belli yerlerde kavga ediyorsunuz. Yani yeni dünya böyle bir dünya. Bence bu konuda da Türkiye ustalıkla bir diplomasi yürütüyor. Şuana kadarda yani iyi gidiyoruz diye düşünüyorum. İşte müzakere masasına gidiyorsunuz Ada birleşsin diyorsunuz şunu diyorsunuz bunu diyorsunuz. Karşı tarafta adam hala ada’yı Enosis'ten bahsediyor. Ada’yı Rumlaştırmaktan bahsediyor ve o zaman gereğini yapmak lazım. Türkiye bence burada bir mesaj verdi. Bu mesaj karşı tarafa gidecektir. Tabii ki çok itiraz gelecek.” Şeklinde konuştu.

“Artık bence dillendirmekte bir yanlış yok”

Kıbrıs’ın ilerleyen dönemlerde Türkiye’ye bağlanacağını iddia eden Bayraktar “Türkiye ile masaya oturmazsanız Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti artık yoluna devam eder. Adanın birleşmesini tezinden vazgeçeriz. KKTC'nin tanınması için çalışırız. Belki de KKTC Türkiye'ye bağlanır. Yani artık Çünkü aklın yolu bir. Herkes bunu konuşuyor. Herkes bunu söylüyor. Bu açıkça söylenen bir şey değildi bugüne kadar. Ama artık bence dillendirmekte bir yanlış yok. Yani iş buraya gidiyor çünkü karşınızda size uyum sağlayan bir muhatap yok. Şimdi ben doktora tezimi barış süreçleri üzerine yazdım. Hep duyduğum bir laf var. Diyorlar ki İngilizce olarak; You need two people to tango. Yani tango yapmak için iki kişiye ihtiyacınız var. Barış süreçlerinde çok gördük. Şimdi kendi kendinize mi bahsedeceksiniz yani ? O yüzden Türkiye bence eğer bir müzakere olmayacaksa o zaman biz de yolumuza gidelim noktasına geldi.” Diye konuştu.

https://www.ankaramasasi.com/haber/230908/rusya-azerbaycan-ermenistan-catismasina-neden-mudahil-olmuyor
İlginizi Çekebilir

Yorumlar (0)

Yorumunuz İletilmiştir.